Gynaecomastie

Gynaecomastie komt voor in twee typen. Deze zijn afhankelijk van de leeftijd. De eerste groep bestaat uit jonge mannen die zich in de pubertijd bevinden. De gynaecomastie verdwijnt meestal spontaan, zonder dat behandeling noodzakelijk is. De andere groep bestaat uit mannen van middelbare leeftijd, waarbij opereren meestal noodzakelijk is.

De oorzaak van gynaecomastie is meestal onbekend. Er treedt vaak een verandering in de borstomvang op zonder specifieke aanleiding. In sommige gevallen is er een specifieke oorzaak, zoals schildklier problemen of problemen met de testikels, leverziekte, geneesmiddelen of drugs, zoals marihuana, digitalis of steroïden.

Met behulp van een operatie kan het overtolloge weefsel worden verwijderd. De mogelijke behandelmethoden zijn liposculptuur, borstverkleining of het onderhuids verwijderen van klierweefsel gecombineerd met een liposculptuur. Deze laatste behandelmethode wordt het meest toegepast.

De methode die wordt toegepast hangt af van het type gynaecomastie en van de ernst van het probleem. Er worden drie technieken gebruikt, ofwel afzonderlijk van elkaar, ofwel gecombineerd.

De meest eenvoudige methode die wordt gebruikt bij kleinere hoeveelheden vetweefsel is het vet weghalen door middel van liposculptuur. Dit heeft echter geen zin wanneer de huid is uitgerekt of wanner er stevig klierweefsel aanwezig is. Wanneer er sprake is van een aanmerkelijk huidoverschot, wordt de techniek van een borstverkleining toegepast. Deze techniek gaat gepaard met meer littekens en brengt dus het risico met zich mee dat de patiënt zijn probleem, waar hij zich al over schaamde, vervangt door een nieuw probleem, namelijk littekens.

De meest voorkomende methode is een techniek die bestaat uit het onderhuids verwijderen van het klierweefsel gecombineerd met liposculptuur . Deze methode wordt onder algehele anaesthesie uitgevoerd

De incisie wordt ter grootte van ongeveer een halve omtrek van de tepel geplaatst. In sommige gevallen wordt de incisie langer gemaakt aan beide zijden. De chirurg scheidt vervolgens het overschot aan klierweefsel van de huid en de spier. Dan wordt dit overschot weggenomen. Een kleine hoeveelheid klierweefsel wordt onder de tepel achtergelaten om te voorkomen dat er een ingedeukte indruk ontstaat in dit gebied. De randen moeten voorzichtig afgevlakt worden om te voorkomen dat er een rand ontstaat. Hierbij kan liposculptuur van nut zijn. Na de operatie wordt vaak een drain gebruikt en een compressieverband aangebracht.

De operatie wordt over het algemeen goed verdragen en de napijn is doorgaans gering. Er zit uiteraard verband op de wondjes en soms zijn er drains aangebracht die meestal binnen 24 uur verwijderd worden. Uiteraard kunnen door wondvocht en bloeduitstortingen de borsten de eerste paar dagen tot een week wat gezwollen zijn. Dit verdwijnt vanzelf. Na twee weken worden de hechtingen verwijderd.

De risico’s en complicaties zijn over het algemeen zeer gering en zijn ook afhankelijk van de techniek die moet worden toegepast:

Blauwe verkleuringen
Dit is heel gebruikelijk wanneer de operatie wordt uitgevoerd tezamen met een liposculptuur. Het duurt twee tot vier weken voordat de blauwe verkleuringen zijn verdwenen.

Zwelling
Na elke operatie ontstaat er wat zwelling. Dit houdt 7 tot 10 dagen aan.

Bloeding
Bij deze operatie is dat zeer ongebruikelijk. In het geval van bloedingen is een enkele keer een heroperatie noodzakelijk. Wanneer het bloed zich ophoopt in het geopereerde gebied wordt het een hematoom genoemd. Dit hematoom zal verwijderd moeten worden d.m.v. een naald of een operatie. Om dit risico te beperken worden soms drains aangebracht.

Infectie
Dit komt zelden voor. Preventief wordt vaak tijdens de operatie een antibioticakuur via het infuus ingebracht.

Gevoelloosheid
Dit ontstaat doordat kleine huidzenuwen worden aangetast tijdens de ingreep. Dit is onvermijdelijk, echter in vrijwel alle gevallen komt het gevoel weer terug, alhoewel dat soms een jaar kan duren. In zeldzame gevallen kan de gevoelloosheid permanent zijn.

Littekens
Na elke operatie ontstaan littekens. Alleen liposculptuur levert kleinere littekens op dan de chirurgische methode.

Asymmetrie
Dit kan voorkomen, maar is meestal niet erg opvallend. Het is erg moeilijk om aan beide zijden exact dezelfde hoeveelheid weefsel weg te nemen. Wanneer er onverhoopt asymmetrie ontstaat kan een aanvullende operatie de oplossing zijn.

Het opengaan van de wond
Incidenteel kan dit voorkomen als gevolg van bijvoorbeeld een infectie. Slechte wondgenezing kan ook optreden bij zware rokers en bij mensen die ongezonde voeding tot zich nemen.

Onregelmatige contour
Dit kan bij elke techniek voorkomen, maar bij de traditionele chirurgie wordt dit vaker gezien dan bij de combinatie met liposculptuur.

Veranderingen in de vorm of positie van de tepel
Dit wordt meestal veroorzaakt door littekenweefsel dat zich bevind tussen de huid en spieren. Na verloop van tijd zal dit meestal verdwijnen doordat het litteken soepeler wordt. Dit proces kan echter wel een jaar in beslag nemen.

Bij de meeste mannen is de oorzaak van gynaecomastie onbekend. Echter, er kan een medische reden voor zijn. Bijvoorbeeld het gebruik van bepaalde medicijnen.

Soms is het een signaal voor een ernstiger ziekte, zoals:
Obesitas
Leverziekte, zoals b.v. cirrose
Bijniertumor
Tumor in de testikel
Slijmafscheidende tumor
Schildklier afwijking

Indien er een vermoeden bestaat op een van bovenstaande ziekten is een operatie niet de juiste oplossing. In dat geval wordt er contact opgenomen met de huisarts van de patiënt.

Een veel voorkomende oorzaak van grote borsten (gynaecomastie) bij mannen is een hoge of verhoogde mate van gevoeligheid van het borstweefsel ten opzichte van geneesmiddelen.

Er zijn vele geneesmiddelen en drugs waarvan bekend is dat gynaecomastie veroorzaken:

- Marihuana
- Valium
- Amfetamine
- Aldomet
- Cimetidine
- Digitalis
- Spironolactonen
- Androgene stoffen
- Oestrogeen
- Isoniazide
- Fenothiazine
- Tricyclic
- Antidepressiva
- Cytotoxische middelen

Er zijn nog andere oorzaken voor gynaecomastie. De plastisch chirurg of de huisarts kan voorstellen om verdere testen af te nemen.